Η ψυχή µας χρειάζεται όνειρα

[10:07 π.μ. | 0 σχόλια ]

Tα όνειρα αποτελούν αναπόσπαστο κοµµάτι της καθηµερινότητάς µας. Καθένα από αυτά αποκαλύπτει κάποια κρυφή πτυχή του εαυτού µας που µόνο τo υποσυνείδητό µας αναγνωρίζει και εκφράζει µε αυτό τον τρόπο. Η επιστήµη της ψυχαναλυτικής ψυχοθεραπείας που εµπνεύστηκε ο Φρόιντ µάς βοηθά να τα αναγνωρίσουµε και να τα κατανοήσουµε.
Πόσο και πώς ονειρευόµαστε;
Τα όνειρα µας απασχολούν περίπου µιάµιση ώρα κάθε µέρα κατά τη διάρκεια του ύπνου µας. Περίπου το 7% της ζωής µας δηλαδή είναι αφιερωµένο σε αυτά. Ο ύπνος µας χωρίζεται σε δύο φάσεις, αυτή των βραδέων κυµάτων (βαθύς ύπνος) και αυτή των ταχέων οφθαλµικών κινήσεων, γνωστή ως REM (από τα αρχικά της φράσης, Rapid Eye Movement), η οποία συµβαίνει στην έναρξη ή τη λήξη του βαθύ ύπνου. Όσο κοιµόµαστε περνάµε πολλές φάσεις βαθύ ύπνου και αντίστοιχα πολλές φάσεις REM. Τα όνειρα συµβαίνουν στη φάση REM, η οποία κρατά συνήθως 15 µε 20 λεπτά τη φορά και επαναλαµβάνεται 4-5 φορές καθόλη τη διάρκεια του ύπνου (δεδοµένου ότι κοιµόµαστε κατά µέσο όρο επτά ώρες την ηµέρα). Κατά τη φάση REM, που ονοµάζεται και «παράδοξη φάση» γιατί παρατηρείται έντονη ηλεκτροεγκεφαλογραφική δραστηριότητα ενώ το σώµα βρίσκεται σχεδόν σε απόλυτη µυοχαλάρωση, µε εξαίρεση των οφθαλµικών µυών, των µυών του προσώπου και των δαχτύλων, µπορεί να κάνουµε γκριµάτσες, να κινούµε τα δάχτυλά µας κ.λπ. Αντίθετα, κατά τη φάση των βραδέων κυµάτων το σώµα βρίσκεται σε σχετική µυοχαλάρωση. Σε αυτή την περίοδο µπορεί να συµβεί η υπνοβασία, όπου δεν υπάρχουν όνειρα.
Γιατί ονειρευόµαστε;
∆εν έχει δοθεί προς το παρόν µια επιστηµονική θεωρία που να εξηγεί γιατί βλέπουµε όνειρα. Ανάµεσα όµως στις διάφορες ερµηνείες που έχουν δοθεί κάποιες έχουν επικρατήσει περισσότερο. Σύµφωνα µε τον Φρόιντ, για παράδειγµα, έτσι εκτονώνουµε κάποιες ανικανοποίητες επιθυµίες µας, ψυχικές ή σωµατικές. Άλλοι επιστήµονες πάλι υποστηρίζουν πως τα όνειρα εξυπηρετούν την ανάγκη ενός συνεχούς ύπνου χωρίς διακοπή. Χρησιµεύουν δηλαδή ως ένα οµαλό πέρασµα από βαθύ ύπνο σε βαθύ ύπνο.Γιατί θυµόµαστε κάποια όνειρα και ξεχνάµε κάποια άλλα;
Τα όνειρα που θυµόµαστε είναι εκείνα που µας ξυπνούν επειδή µας ευχαριστούν ή µας δυσαρεστούν, εκείνα που βλέπουµε ακριβώς πριν έρθει η ώρα να ξυπνήσουµε ή εκείνα που επαναλαµβάνονται πολλές φορές

Γιατί κάποια όνειρά µας επαναλαµβάνονται;
Συνήθως τα όνειρα που µας «επισκέπτονται» συχνά είναι αυτά που οικοδοµούνται πάνω σε ζητήµατα πολύ σηµαντικά για εµάς, τα αδύνατα σηµεία µας και µας αποκαλύπτουν αυτές τις πλευρές µας µε σκοπό και να µας δώσουν δύναµη. Το όνειρο επανέρχεται πιθανόν για να µας εξοικειώσει µε τους φόβους µας, να µας «πει» δηλαδή να µην φοβόµαστε.
Μήπως µας προετοιµάζουν για κάτι;
Η άποψη ότι ίσως τα όνειρα µας προετοιµάζουν για κάτι που θα συµβεί στο κοντινό µέλλον έχει εκφραστεί από κάποιους ερευνητές. Στην πραγµατικότητα όµως οι άνθρωποι έχουµε διαρκή διαισθητική ικανότητα, εντός ή εκτός ύπνου, καθώς αντιλαµβανόµαστε µηνύµατα που βρίσκονται έξω από τη γνωστική µας σφαίρα. Έτσι, µέσω της ικανότητάς µας αυτής θα µπορούσε να θεωρηθεί πως τα επαναλαµβανόµενα όνειρα µας προϊδεάζουν κάποιες φορές για το τι µπορεί να συµβεί στο άµεσο µέλλον.
Υπάρχουν κάποια σύµβολα που εµφανίζονται συχνότερα;
Στην πλειονότητά τους οι εικόνες που εµφανίζονται στα όνειρά µας δεν συνδέονται ευθέως µε την πραγµατικότητα, καθώς εκφράζονται µε µια συµβολική γλώσσα. Καθένα από τα σύµβολα αυτά µπορεί να εξηγηθεί µε διάφορους τρόπους και ο συµβολισµός εξαρτάται πάντα από το χαρακτήρα και την προσωπικότητα του ανθρώπου που τα βλέπει αλλά και από τη δεδοµένη περίοδο που διανύει. Η εικόνα ενός ή πολλών φιδιών, για παράδειγµα, µπορεί από κάποιους να θεωρηθεί σύµβολο δύναµης και επιθετικότητας και από άλλους σύµβολο ενέργειας.
Λίγα λόγια για την Ψυχαναλυτική Ψυχοθεραπεία
Σύµφωνα µε τη µέθοδο, ο θεραπευτής συζητά µε τον θεραπευόµενο προκειµένου να τον βοηθήσει να εκφράσει και να λύσει τα προβλήµατα που αντιµετωπίζει καθηµερινά.
Η καθηµερινότητα δεν περιλαµβάνει µόνο τις ώρες που είµαστε ξύπνιοι αλλά και εκείνες που κοιµόµαστε, στις οποίες ανήκουν και τα όνειρα. Την ώρα που µιλά ο θεραπευόµενος ο θεραπευτής κάνει διακριτικά σχόλια προκειµένου να τον βοηθήσει να λύσει απορίες και προβληµατισµούς. Τα σχόλια αυτά δεν είναι συνεχή και δεν παρεµβαίνουν στη ροή της σκέψης του θεραπευόµενου.
Ένα όνειρο επανέρχεται πιθανόν για να µας εξοικειώσει µε τους φόβους µας, να µας «πει» δηλαδή να µην φοβόµαστε.